1. Văn học hiện thực phê phán (1930 – 1945)
– Văn học hiện thực phê phán ra đời trong lòng XHVN vẫn đang tồn tại hai mâu thuẫn cơ bản: địa chủ, phong kiến >< nông dân; dân tộc VN >< thực dân Pháp.
– Giai cấp địa chủ cầm cân nảy mực trong xã hội nhưng lại ôm chặt chân đế quốc – là kẻ thù của nhân dân. Chúng đặt ra nhiều siêu thuế nặng làm cho đời sống nhân dân không thể ngóc đầu lên được, sống kiếp trâu ngựa, cảnh bán vợ đợ con diễn ra ở khắp nơi. Họ phải sống cuộc đời bần cùng hoá độ (Bước đường cùng – Nguyễn Công Hoan), họ phải bán chó, bán con (Tắt đèn – Ngô Tất Tố), thậm chí bán cả nhân hình, nhân tính cho nhà nước (Chí Phèo – Nam Cao)…Đây cũng là sự thật của cuốc sống. Sự thật đó bước vào văn chương như một quy luật tất yếu bởi H.Ban đã từng nói:" Nhà văn là thư kí trung thành của thời đại, tác phẩm của anh là tấm gương xê dịch trên quãng đường đời". Tản Đà có một tứ thơ hay viết về hiện tượng này:
"Bồng bế con thơ bán khắp nơi
Năm nào một đứa trẻ lên sáu
Cha còn sống đó con mồ côi"
Cho thấy sự thuật về đời sống cơ cực của nhân dân. Tuy nhiên, chỉ khi kể đến dòng văn học hiện thực phê phán với những cây bút vô cùng sâu sắc như Ngô Tất Tố, Nam Cao, Nguyễn Công Hoan, Vuc Trọng Phụng, Nguyên Hồng….thì cảnh tượng này mới được các nhà văn miêu tả vô cùng chân thực, sống động.
+ Ngô Tất Tố với tác phẩm Tắt đền, hai thiên phóng sự " Tập án gia đình", "Việc làng".…tiểu thuyết "Liều chõng".
+ Nam Cao với tác phẩm "Chí Phèo", "Lão Hạc", "Một bữa no", "Trẻ con không được ăn thịt chó".
+ Vũ Trọng Phụng với tác phẩm "Giông tố", "Số đỏ", "Làm đĩ", "Kĩ nghệ lấy Tây"..
+ Nguyễn Công Hoan với "Mất ví", "Quan huyện", "Đầu hào có ma"….
+ Nguyên Hồng với "Bỉ vỏ", tiểu thuyết "Cửa biển", "Ngày thơ ấu"…
Tất cả những nhà văn trên đều phản ánh và phê phán hiện thực xã hội năm 1930 – 1945. Những nhà văn này được gọi là: Trào lưu văn học của phong trào hiện thực phê phán xã hội Việt Nam giai đoạn 1930 – 1945.
ta-luu-van-hoc-viet-nam

2. Văn học lãng mạn Việt Nam (1932 – 1945) – ảnh hưởng sâu sắc của văn học Pháp
– Đây là thời kì thực dân Pháp sang đô hộ VN, chúng dùng chính sách "chia để trị". Chúng chia nước ra thành ba kì, ba hình thức cai trị khác nhau.
– Về văn hoá, chúng dùng chính sách "nhồi sọ", đào tạo cho những người tri thức VN bằng nền văn hoá Pháp để chúng ta lệ thuộc vào Pháp. Như chúng ta đã viết, nền văn hoá Pháp là nền văn minh nhân loại, là các nôi của nền văn chương lãng mạn với những cây bút nổi tiếng như: Paul Verlaine, Rim Beau, Paul ELare…rất nhiều nhà thơ VN bị ảnh hưởng trào lưu văn học Pháp để hình thành trên diễn đàn văn chương VN trào lưu văn học lãng mạn.
– Văn học lãng mạn chia làm hai bộ phận:
+ Thơ mới: gồm những cây bút tiêu biểu như Xuân Diệu (người bị ảnh hưởng nhiều nhất), Huy Cận, Chế Lan Viên, Hàn Mạc Tử, Vũ Hoàng Chương….
+ Văn xuôi: Tự lực văn đoàn: Khải Hưng, Nhất Linh, Hoàn Đạo, Thạch Lam thường viết về văn chương thoát ly cuộc đời.
3. Văn học Cách Mạng.
– Năm 1930, ĐCSVN thành lập. Ngay sau khi ra đời, Đảng kêu gọi quần chúng nhân dân tham gia CM. Hiện thực của cuốc sống bước vào văn chương như một quy luật tất yếu với những thư kí trung thành như: Hồ Chí Minh, Tố Hữu, Xuân Thuỷ, Sóng Hồng…
– Kết luận: Trên diễn đàn văn chương Việt Nam giai đoạn 1930 – 1945, nổi lên với ba trào lưu văn chương: văn học hiện thực phê phán, văn học lãng mạn, văn học Cách Mạng. Với sự xuất hiện của văn học VN hiện đạo. Cũng chính giai đoạn này đã xuất hiện nhiều nhà văn lớn.
download

II. Mối quan hệ giữa các trào lưu văn chương
1. Mối quan hệ văn học hiện thực phê phán và Cách Mạng
– Hiện thực và lãng mạn là hai mặt của cuộc sống, chúng mâu thuẫn và đối đầu với nhau.
Văn học hiện thực phê phán
– Các nhà văn tiêu biểu: Ngô Tất Tố, Nguyên Hồng, Vũ Trọng Phụng, Nguyễn
Công Hoan…
– Đối tượng sáng tác:
+ Đời sống người nông dân
+ Tố cáo bọn địa chủ phong kiến
Trào lưu nghệ thuật: vị nhân sinh (trào lưu bênh vực đời sống, viết về sự thật trong
đời sống nhân dân).
– Đứng đầu trào lưu là nhà văn Hải Trixuan-toc-dou.
Văn học lãng mạn
– Các nhà văn tiêu biểu: Nhất Linh, Khải Hưng, Hoàng Đạo, Thạch Lam
– Đối tượng sáng tác:
+ Giai cấp tư sản: những gia đình giàu có,viết về các mối tình của các cô chiêu, cậu
ấm, về cuộc sống tươi đẹp….Trào lưu nghệ thuật vị nghệ thuật (trào lưu vì cái đẹp, viết về những thứ không có thật hoặc quá xa với cuộc sống nhân dân bấy giờ). Các nhà văn thường phủ lên trên tấm lục là, xây dựng trên đó những lâu đài nguy nga, tráng lệ rồi viết về văn chương, thoát ly cuộc đời " ánh trăng lừa dối.
– Đứng đầu trào lưu là nhà phê bình văn học Hoài Thanh. Ông không đi theo khuynh hướng vị nghệ thuật này nhưng ông đã dung túng cho các nhà văn này viết các tác phẩm trên báo. Năm 1935, Hoài Thanh trực tiếp cầm bút viết bài bênh vực trào l ưu này. Còn Thạch Lam ông tuy đứng trên trào lưu nghệ thuật vị nghệ thuật nhưng lòng ông lại bồi hồi hướng về nghệ thuật vị nhân sinh. Thạch Lam chuyên viết về giai cấp tư sản nghèo
Topics #văn học hiện đại #văn học thế kỷ 20